Webinaria zrealizowane

Czym w zasadzie jest ten mityczny smog i dlaczego może tak negatywnie wpływać na naszą jakość życia? Podczas webinarium przyjrzymy się dokładniej zanieczyszczeniom atmosferycznym, które najczęściej spotykamy w codziennym życiu. Opowiemy o rodzajach smogu oraz zastanowimy się, jak najlepiej z nim walczyć i jak pogodzić walkę z zanieczyszczeniami w atmosferze z walką z globalnym ociepleniem.
dr Artur Szkop - fizyk specjalizujący się w fizyce atmosfery, adiunkt w Instytucie Geofizyki PAN, w swojej pracy skupia się na wieloprzyrządowym podejściu do pomiarów aerozoli atmosferycznych w celu zdobycia wiedzy o ich składzie, źródłach oraz ewolucji.
Ochrona przed powodziami jest realizowana  metodami zabudowy hydrotechnicznej koryt lub rozwijania naturalnej retencji obszaru zlewni. Ich zastosowanie jest przezentowane na przykładzie zlewni górnej Soły, należącej do rejonów o największym zagrożeniu powodziowym w skali kraju. O zaletach i wadach obu metod opowie dr Jerzy Giżejewski.
dr Jerzy Giżejewski - geolog, polarnik, pracownik Zakładu Badań Polarnych i Morskich w Instytucie Geofizyki PAN. Pasjonat nurkowania, speleologii i historii wielkich wypraw polarnych.
Jednym z kluczowych problemów napotykanych w przewidywaniu powodzi jest niewystarczająca jakość serii danych pomiarowych wykorzystywanych do obliczania spodziewanych fal powodziowych w rzekach. Pomimo nowoczesnej sieci pomiarowej na rzekach, nowoczesnych technik analizy i przechowywania danych, zbiory danych mierzone za pomocą wodowskazów są zbyt krótkie, aby prawidłowo przewidzieć ekstremalne powodzie w kontekście zmian środowiskowych i użytkowania dolin rzecznych. Dlatego poszerzenie współczesnej serii obserwacyjnej o dodatkowe informacje paleo- i/lub historyczne hydrologiczne należy do najczęściej stosowanych sposobów poprawy dokładności przewidywania ekstremalnych powodzi.
dr hab. Krzysztof Kochanek - hydrolog, ekspert w zakresie modelowania statystycznego hydrologicznych zjawisk ekstremalnych, takich jak powodzie czy susze. Author i współautor wielu artykułów w wiodących czasopismach hydrologicznych.
  • Rok w Arktyce - 100 pytań do przyszłego kierownika wyprawy do Polskiej Stacji Polarnej Hornsund, 9 listopada, https://fb.watch/gIQ7pQUPBa/
Polską Stację Polarną Hornsund zbudowano w południowej części wyspy Spitsbergen w norweskiej części Arktyki w 1957 roku. Od 1978 jest ona stale zamieszkana i służy polskim badaczom za dom i miejsce pracy w trakcie całorocznych wypraw Instytutu Geofizyki Polskiej Akademii Nauk. Prezentacja odpowie na najczęściej pojawiające się pytania związane z pracą na stacji polarnej oraz będzie okazją do zadania swoich pytań przyszłemu kierownikowi wyprawy. 
dr Daniel Kępski – pracownik Zakładu Fizyki Atmosfery Instytutu Geofizyki Polskiej Akademii Nauk, uczestnik kilku wypraw polarnych, w tym dwóch całorocznych: w sezonie 2013/14 pełnił funkcję meteorologa Polskiej Stacji Polarnej Hornsund, a w 2018/19 obserwatora hydrologicznego i kierownika Polskiej Stacji Antarktycznej im. Henryka Arctowskiego na Wyspie Króla Jerzego. Kierownik przyszłorocznej 46 wyprawy polarnej IGF PAN do Polskiej Stacji Polarnej Hornsund na Spitsbergenie w sezonie 2023/2024.
Użycie plastików na świecie rośnie z każdym rokiem. Nie zdajemy sobie często nawet sprawy, jak bardzo są one powszechne w naszym życiu. I niestety, co za dużo to niezdrowo – gdy niewłaściwie używane i wyrzucane, są szkodliwe dla środowiska oraz zdrowia ludzi. Dlaczego? Z punktu widzenia naukowców zajmujących się procesami fizycznymi dziejącymi się na naszej planecie, przedstawimy genezę i skalę problemu jak i to, co my w tym temacie badamy. W naszej prezentacji skupimy się na pytaniach dotyczących tematyki tworzyw sztucznych i odpowiedziach. Opowiemy po krótce o właściwościach plastiku, pokażemy jak dużo się go produkuje, ile i w jaki sposób trafia on do środowiska. Następnie skupimy się na ekologicznych aspektach – jakie są losy plastiku, który w niekontrolowany sposób zanieczyszcza nasze otoczenia, czym to grozi i jak temu przeciwdziałać. 
Prelegenci:
Dr inż. Łukasz Przyborowski - młody naukowiec, ukończył studia na kierunku ochrona środowiska na Politechnice Warszawskiej, koncentrując się na tematyce związanej z zasobami wodnymi. W Instytucie Geofizyki PAN dołączył do Zakładu Hydrologii i Hydrodynamiki, gdzie zajął się badaniem zjawisk fizycznych w naturalnych rzekach w obecności roślinności. Zawsze szuka drugiej strony medalu, przez co łatwo przychodzi mu analizowanie złożonych zależności między działalnością człowieka a środowiskiem. W ostatnim czasie podjął temat transportu plastiku w rzekach, co ma nadzieję, przyczyni się ostatecznie do poprawy stanu wód.
Dr inż. Anna M. Łoboda - absolwentka kierunku Inżynieria środowiska na Uniwersytecie Przyrodniczym we Wrocławiu. Od 2015 roku związana z Instytutem Geofizyki PAN, gdzie podczas studiów doktoranckich zajmowała się badaniem zmienności właściwości biomechanicznych roślin wodnych i ich wpływu na hydrodynamikę rzek. Następnie zainteresowały ją badania zmian zachodzących w ciekach z wykorzystaniem metod teledetekcyjnych, m.in. dronów.  Wielką radość sprawia jej praca terenowa, stąd też od zawsze był to kluczowy element w jej badaniach. Niedługo rozpocznie pracę w projekcie w Holandii, gdzie będzie kontynuować badania zjawisk rzecznych w terenie, ale również skupi się na ich modelowaniu.
Czy człowiek może spowodować trzęsienie ziemi tragiczne w skutkach? Jak do tego może dojść? Jak często takie wstrząsy mają miejsce? Na te i inne pytania odpowie dr hab. Grzegorz Lizurek w trakcie webinarium dotyczącym wpływu działań ludzi na powstawanie trzęsień ziemi.
Prelegent: dr hab. Grzegorz Lizurek, pracownik Zakładu Sejsmologii Instytutu Geofizyki PAN. Naukowo zajmuje się wstrząsami wywoływanymi przez działalność człowieka, w tym spiętrzaniem wody w sztucznych zbiornikach wodnych i wydobyciem kopalin. Szczególnie interesuje go to, co dzieje się w ognisku trzęsienia ziemi i jak dochodzi do wstrząsu.
Webinarium jest organizowane w ramach projektu "GEOGADKA - Geofizyka dla każdego" prowadzonego przez Instytut Geofizyki PAN.
Historia polskiego polarnictwa to historia mężczyzn. Pierwsze kobiece nazwiska w zespołach letnich grup naukowych pojawiają się w latach 60. i 70., kilkadziesiąt lat po tym, kiedy pod koniec XIX wieku pierwsi polscy badacze, Henryk Arctowski i Antoni Bolesław Dobrowolski, dotarli do Antarktyki na statku „Belgica” jako uczestnicy Belgijskiej Wyprawy Antarktycznej.
Pierwsza Polka, która wzięła udział w całorocznej ekspedycji polarnej pod koniec lat 80., to prof. Anna Kołakowska, uczestniczka 8. wyprawy antarktycznej do Stacji im. Henryka Arctowskiego na Wyspie Króla Jerzego. To wydarzenie było przełomowe dla innych kobiet pracujących w regionach polarnych.
Lata 90. i początek XXI wieku usankcjonował uczestnictwo kobiet w całorocznych wyprawach polarnych. Obecnie panie, które jeżdżą w rejony podbiegunowe pracują w polskich stacjach badawczych nie tylko na stanowiskach naukowych, ale również technicznych i administracyjnych.
Prelegentka: Dagmara Bożek, uczestniczka dwóch ekspedycji w regiony polarne, autorka książek i projektu Polarniczki, specjalistka w Dziale Komunikacji Naukowej i Edukacji IGF PAN.
Czy odnawialne źródła energii to najlepsza najlepsza alternatywa dla spalania paliw kopalnych w walce z globalnym ociepleniem? Na rozwoju której z dostępnych technologii odnawialnych powinniśmy skupić nasze wysiłki? Podczas webinarium postaramy się poszukać odpowiedzi na te oraz inne pytania związane z transformacją energetyczną i jej wpływem na zmiany klimatu. Zmierzymy się również z często powielanymi mitami i niedomówieniami, które pojawiają się w przestrzeni publicznej.
Prelegent: dr Artur Szkop – fizyk specjalizujący się w fizyce atmosfery, adiunkt w Instytucie Geofizyki PAN, w swojej pracy skupia się na wieloprzyrządowym podejściu do pomiarów aerozoli atmosferycznych w celu zdobycia wiedzy o ich składzie, źródłach oraz ewolucji.
Czy w tropikach jest zawsze gorąco? Jak tropiki wpływają na pogodę i klimat w Europie? Czy to, co się dzieje w Indonezji, możemy odczuć w Polsce? Jakie ekstrema pogodowe nawiedzają mieszkańców Indonezji? Czy można je przewidywać? Kiedy najlepiej odwiedzić Indonezję oraz jak zrobić to przyjaźniej dla środowiska? Na te i inne pytania odpowie Beata Latos - meteorolog tropikalny, badaczka ekstremów pogodowych w Indonezji.
Prelegentka: Beata Latos - doktorantka w Zakładzie Fizyki Atmosfery IGF PAN. Zajmuje się meteorologią tropikalną, jej obszarem badań jest głównie Indonezja. Badaczka ekstremów pogodowych - powodzi, cyklonów tropikalnych, ulewnych deszczy. Przygląda się temu, jaki wpływ mają atmosferyczne fale tropikalne na powstawanie takich zjawisk. Działaczka na rzecz ochrony środowiska, joginka, więcej informacji: beatalatos.com

​Trend ocieplenia w Arktyce jest ponad dwukrotnie wyższy niż średnia światowa w ostatnich dziesięcioleciach. Utrata lodu morskiego wzmacnia trend ocieplenia, ponieważ powierzchnia oceanu pochłania więcej ciepła słonecznego niż powierzchnia śniegu i lodu. Jak to wpływa na planetę? Czy musimy się martwić lodem topniejącym tysiące kilometrów od nas?

Kolejnym zagrożeniem związanym ze zmianą klimatu oraz Arktyką jest rozmarzająca wieloletnia zmarzlina. Rozmarzająca materia organiczna zaczyna się rozkładać, a do atmosfery uwalniane są dodatkowe gazy cieplarniane. W ten sposób rozmarzanie wieloletniej zmarzliny przyspiesza zmiany klimatyczne i staje się niebezpieczne dla całej planety.
Prelegentka: dr Agata Goździk – geofizyczka i edukatorka, kierownik Działu Komunikacji Naukowej i Edukacji w Instytucie Geofizyki PAN, koordynatorka ogólnopolskich i międzynarodowych projektów edukacyjnych (EDUSCIENCE, EDU-ARCTIC, ERIS, EDU-ARCTIC2, ODYSSEY, BRITEC, EDU-ARCTIC.PL), członkini Zespołu Doradczego ds. kryzysu klimatycznego przy Prezesie PAN.

Współczesne badania geomorfologiczne wykorzystują zarówno proste metody pomiarowe, jak i bardzo zaawansowaną aparaturę. Technologia XXI wieku pozwala nam zajrzeć w miejsca wcześniej niedostępne. Uzyskujemy jakość i dokładność pomiarów o jakiej kiedyś nie można było nawet myśleć, zwłaszcza w rejonach, w których przyroda mocno ogranicza zapędy badawcze naukowców. Takimi obszarami są rejony polarne, gdzie niejednokrotnie pogoda, odległości oraz teren np. lodowce, sprawiają, że bez współczesnych metod pomiarowych nie dałoby się odpowiedzieć na wiele istotnych pytań dotyczących zmian środowiska abiotycznego. Ze względu na ogrom metod pomiarowych w trakcie spotkania skupimy się na skanerach, dronach, georadarach oraz metodach geochemicznych.

Prelegent: dr Adam Nawrot – zapalony majsterkowicz, koneser dzikiej przyrody, doktor nauk o Ziemi. W życiu zawodowym najwięcej satysfakcji daje mu praca w terenie, a upodobanie do trudnych warunków sprawia, że chętnie prowadzi badania i angażuje się w projekty realizowane w rejonach górskich, w Arktyce oraz na Antarktydzie. Uczestniczył w wielu wyprawach naukowych na daleką północ i dwukrotnie zimował w Polskiej Stacji Polarnej Hornsund. W marcu tego roku, wrócił z wyprawy do Polskiej Stacji Antarktycznej im. A.B. Dobrowolskiego, położonej w Oazie Bungera na Antarktydzie Wschodniej.

Lato w pełni, więc warto uzupełnić wiedzę, jak się zdrowo opalać! Serdecznie zapraszamy na spotkanie online, podczas którego dowiecie się, czym jest promieniowanie UV, warstwa ozonowa, pozytywna i negatywna rola promieniowania UV oraz indeks UV. Opowiemy również, jak chronić się przed promieniowaniem UV oraz jakie kremy stosować, a także jaką rolę pełni witamina D w naszym organizmie i dlaczego warto zadbać, aby nam jej nie zabrakło.
Wykład prowadziła dr inż. Agnieszka Czerwińska. Stopień doktora nauk o Ziemi w geofizyce uzyskała w roku 2016. Pracuje w Instytucie Geofizyki PAN w Zakładzie Fizyki Atmosfery. Głównym obszarem jej zainteresowania jest słoneczne promieniowanie UV – zarówno w aspekcie czysto geofizycznym (analiza krótko- i długofalowych trendów, modelowanie promieniowania UV), jak i w ujęciu interdyscyplinarnym (personalne dawki promieniowania UV o skuteczności biologicznej, wpływ na człowieka, bilansowanie negatywnych i pozytywnych skutków na zdrowie).

Zapraszamy na otwarte webinarium o największych trzęsieniach Ziemi zmierzonych instrumentalnie. Uczestnicy dowiedzą się, gdzie wystąpiły, jakie były ich skutki i dlaczego takie katastrofalne zjawiska występują w konkretnych rejonach świata. Będzie można usłyszeć, jak duże były przesunięcia mas skalnych i jak długo trwało samo przesuwanie się skał w trakcie trzęsienia. Największe trzęsienia Ziemi występują w strefach subdukcji, czyli miejscach, gdzie płyta oceaniczna zagłębia się pod płytę kontynentalną. O tym, jaki jest mechanizm powstawania wielkich trzęsień Ziemi oraz w jaki sposób mierzymy ich wielkość opowie sejsmolog - dr hab. Grzegorz Lizurek.

Prelegent: dr hab. Grzegorz Lizurek (sejsmolog) pracuje w Instytucie Geofizyki PAN. Naukowo zajmuje się wstrząsami wywoływanymi przez działalność człowieka, w tym spiętrzaniem wody w sztucznych zbiornikach wodnych i wydobyciem kopalin. Szczególnie interesuje go to, co dzieje się w ognisku trzęsienia ziemi i jak dochodzi do wstrząsu.